Aflevering #1
Rood vlees slecht voor je hart? Ik zoek het uit
Groot overzichtsonderzoek wijst met lage zekerheid op schade van onbewerkt rood vlees. Zwak bewijs dus, en Paul meet het nu zelf.
10 min
Belangrijkste inzichten
- Trek bewerkt en onbewerkt rood vlees uit elkaar: het bewijs voor schade verschilt sterk per categorie, en die nuance ontbreekt in de meeste gezondheidsadviezen.
- Controleer aannames met eigen metingen. Paul dacht dat gras gevoerd vlees zijn omega 3-balans sterk zou verbeteren, maar zijn visolie en wild gevangen vis domineren die balans al volledig.
- Gebruik eigen bloedwaardes als vertrekpunt. LDL, ApoB en de omega 3, omega 6-verhouding zijn meetbaar, en meten is eerlijker dan klakkeloos aannemen.
- Deel wat je doet, inclusief de terugval. Paul laat zien dat zijn gewicht weer omhoog ging toen training en dieet verslapten, en meet opnieuw vanaf de huidige stand.
- Lees de bronnen zelf. Georgia Ede beschrijft in Heel je hoofd waarom het bewijs voor het carnivoor dieet als schadelijk zwakker is dan voor veel andere eetpatronen.
Tijdstempels
00:00Openingsvraag: is rood vlees slecht voor je hart?
00:34Van hersenvliesontsteking naar 120 kilo
01:36Start carnivoor dieet en eerste resultaten
02:55Bedrijfsomzwaai en terugval in gewicht
04:00Bloedtests besteld: omega 3, LDL en ApoB
05:34Bewerkt versus onbewerkt vlees uitgelegd
06:37Gras gevoerd vlees en de omega 3-balans
09:03Huidige suppletie en nulmeting
Shownotes
Kernboodschap
Onbewerkt rood vlees en bewerkt vlees worden in onderzoek en media te vaak op één stapel gegooid. Voor bewerkt vlees is met hogere zekerheid vastgesteld dat het hart- en vaatziekten bevordert. Voor onbewerkt rood vlees is dat bewijs er wel, maar met lage zekerheid. Paul is zijn eigen meetpunt: hij heeft bloedtests besteld voor omega 3, omega 6, LDL en ApoB om te zien wat zijn carnivoor dieet met zijn lichaam doet.
Achtergrond
- Op zijn 17e kreeg Paul een hersenvliesontsteking in zijn benen, levensbedreigend en een aanslag op zijn gezondheid.
- In de herstelperiode had hij een sterke behoefte aan vlees, een signaal dat hij later ging begrijpen.
- Na jaren als dj en bedrijfsleider in een kroeg liep zijn gewicht op tot 120 kilo.
- Anderhalf jaar geleden startte hij het carnivoor dieet en viel hij binnen 6 maanden terug naar 79 kilo, met betere trainingsprestaties.
- Een bedrijfsomzwaai zorgde daarna voor minder training en meer koolhydraten. Op het moment van opname weegt hij 85,9 kilo.
Belangrijkste inzichten
Bewerkt versus onbewerkt vlees
Het onderscheid tussen bewerkt en onbewerkt vlees is cruciaal. Voor bewerkt vlees is het bewijs voor schade sterker. Voor onbewerkt rood vlees is dat bewijs er met lage zekerheid, wat volgens Paul niet hetzelfde is als bewezen onschadelijk, maar ook niet als bewezen schadelijk.
Gras gevoerd vlees en omega 3
Paul dacht dat gras gevoerd vlees zijn omega 3, omega 6-balans aanzienlijk zou verbeteren. Dat bleek mee te vallen. Hij slikt dagelijks visolie en eet twee keer per week wild gevangen vis, samen goed voor circa 3000 milligram omega 3. Het verschil tussen gras gevoerd en graan gevoerd vlees bedraagt in dat plaatje maar een kleine hoeveelheid per dag. Hij kiest nog steeds voor gras gevoerd, maar om andere redenen dan de omega 3-balans.
Bron: Georgia Ede
Het boek Heel je hoofd van Georgia Ede bracht hem op het spoor van het carnivoor dieet. Daarin beschrijft ze het gebrek aan sterk bewijs dat het dieet schadelijk is, in vergelijking met andere eetpatronen.
Lopende metingen
- Omega 3, omega 6-balanstest: besteld, resultaten volgen.
- LDL en ApoB: test onderweg.
- Gewicht en trainingsdata: openbaar beschikbaar op de website.
Paul benadrukt: hij is één persoon, één meting. Zijn data zegt niets over wat een ander zou moeten doen.
Bronnen
De wetenschappelijke claims in deze aflevering zijn onderbouwd met de volgende bronnen. Genoemd met hun beperking: het bewijs voor schade van onbewerkt rood vlees is zwak en het veld is verdeeld.
- Micha, Wallace, Mozaffarian (2010). Red and Processed Meat Consumption and Risk of Incident Coronary Heart Disease, Stroke, and Diabetes Mellitus. Circulation. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20479151
- Micha, Michas, Mozaffarian (2012). Unprocessed Red and Processed Meats and Risk of Coronary Artery Disease and Type 2 Diabetes. Current Atherosclerosis Reports. doi.org/10.1007/s11883-012-0282-8
- Lescinsky et al. (2022). Health effects associated with consumption of unprocessed red meat: a Burden of Proof study. Nature Medicine. doi.org/10.1038/s41591-022-01968-z
- Johnston et al. (2019). Unprocessed Red Meat and Processed Meat Consumption: Dietary Guideline Recommendations from the NutriRECS Consortium. Annals of Internal Medicine. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31569235
- Daley et al. (2010). A review of fatty acid profiles and antioxidant content in grass-fed and grain-fed beef. Nutrition Journal. doi.org/10.1186/1475-2891-9-10
- Ede, G. (2024). Heel je hoofd (origineel: Change Your Diet, Change Your Mind), eerste druk.
Onderwerpen
carnivoor dieetrood vlees hartomega 3 omega 6 balansLDL cholesterol metenonbewerkt vlees gezondheidgras gevoerd vleesApoB testanimal-based voedingzelfexperiment voedingGeorgia Ede heel je hoofd
Volledig transcript
Bekijk volledig transcript
0:00
0Iedereen zegt dat rood vlees eten slecht is voor je hart en aangezien ik dagelijks 400 gram rood vlees eet dacht ik dat ga ik uitzoeken tot op het bot. Jaren geleden toen ik 17 jaar was kreeg ik de bacterie die hersenvliesontsteking veroorzaakt, maar dan in mijn benen. Levensbedreigend natuurlijk en een flinke aanslag op mijn leven en op mijn welzijn. In de herstelperiode daarna merkte ik dat ik eigenlijk heel veel behoefte had aan vlees. Ik woonde bij mijn moeder thuis en als zij dan vroeg: Hé Paul wat wil je eten?
0:34
0Dan zei ik met regelmaat geef me maar gewoon een bord vol vlees. En dan had ik een halve kilo vlees en dan voelde ik me aangesterkt. Blijkbaar had mijn systeem dat op dat moment nodig wat er in vlees zat en wat ik daaraan koppelde. Ja een jaar later, ik voetbalde op hoog niveau, maar een jaar later stopte ik daar acuut mee, omdat ik dj en bedrijfsleider werd in een kroeg. Dat matchte niet, dus ik ging in plaats van hard trainen en gezond leven met her en der wat biertjes drinken, ging naar volledig ongezond leven.
1:08
0Dus elke avond veel alcohol drinken en snacks eten. Nou dat werkt natuurlijk slecht voor je gezondheid dus uiteindelijk woog ik 120 kilo en keek ik op een gegeven moment tig jaren later in de spiegel en dacht ik pfoe dit is lelijk hier wil ik vanaf. Op dat moment ben ik ook weer all ingegaan op training en voeding. Alles werd steeds scherper, steeds beter trainen. Ik begon met mountainbike want ik durfde niet in de sportschool te komen omdat ik mezelf te dik vond.
1:36
0Dus eerst mountainbike toen wel naar de sportschool en steeds gezonder eten. Uiteindelijk is dat gelukt tot op een punt dat ik zo rond de 85 a 87 kilo aan het schommelen was tot anderhalf jaar geleden. Anderhalf jaar geleden waren er steeds meer mensen in mijn omgeving die zeiden hé Paul als je zoveel van vlees houdt is het carnivordiet dan misschien iets voor je? En dat trok mij altijd, omdat ik ergens in mijn systeem ook wel voelde dat koolhydraten slecht voor me zijn. En ja dan is het ketogeen dieet wat ik het carnivord dieet ook is, is dan heel erg sterk.
2:13
0En ik las een boek van Georgia Ede, in het Nederlands heet dat heel je hoofd, engelstalige titel weet ik even niet. En ik las dat en daar kwam uit naar voren dat er geen bewijs is of er is bewijs met hele lage zekerheid dat het carnivord dieet schadelijk is. Terwijl bij heel veel andere diëten is dat bewijs er wel. En dat zette mij ertoe om eens te gaan onderzoeken bij mezelf, wat zou ik doen als ik gewoon met dat carnivoor dieet start. Dus anderhalf jaar geleden startte ik daarmee en binnen 6 maanden woog ik nog maar 79 kilo terwijl mijn performance in mijn training omhoog was gegaan.
2:55
0Dus ik dacht nou dit werkt voor mij. Toen maakte ik een omzwaai met mijn business en ging ik all in op mijn bedrijf. Dat betekende dat het trainen letterlijk op een lager pitje werd gezet van 1 keer in de week trainen naar 1 keer in de 2 week 2 weken trainen naar zelfs nog minder dan 1 keer in de maand trainen. En mijn dieet liet ik natuurlijk lossen. Dus ik voegde koolhydraten toe over het algemeen zuurdesembrood, maar daar zat ook echt wel eens een rijstwafel tussen en pindakaas en ook zo nu en dan eens een taartje of een truffel bij de koffie in een koffietentje.
3:30
0Dus dat betekende voor mij dat ik weer in kilo's ben aangekomen. Momenteel terwijl ik deze video opneem woog ik vanochtend 85.9. Op de website waar ik deze video's volledig plaats ook de metingen die kun je gewoon teruglezen. Maar de afgelopen periode kwam ik er ook achter dat rood vlees met een lage zekerheid, dus het onderzoek is helemaal niet zeker of dat het schadelijk is of niet. Dat bewijst niet dat het niet schadelijk is, dat is natuurlijk duidelijk.
4:00
0Maar het bewijst ook niet volledig dat het wel schadelijk is. Dus ik dacht ja als ik nou eens zelf mijn onderzoek ga doen en daarmee mezelf ook ga meten. Dus ik heb gisteren of eergisteren heb ik bloed geprikt voor een omega 3, omega 6 balstest. Vandaag komt er een test binnen om een ldl en apo b te meten, zodat ik ook gewoon aan mezelf kan zien. Ik ben dan ook gewoon maar 1 persoon, dus het is maar 1 meting.
4:29
0Het zegt helemaal niks over wat jij moet doen. Het zegt helemaal niks over zelfs niet of dat mijn carnivoor dieet optimaal is. Wat het voor mij gaat laten zien is of dat ik met het carnivoor dieet gezond kan leven en mijn training kan bevorderen. Dat is wat ik aan het uitzoeken ben. Dan even terug naar het begin van deze video.
4:52
0Rood vlees zou dus slecht voor je zijn, maar grote overzichts studies laten zien dat dat met lage zekerheid is vastgesteld. Oftewel, ik geloof dat niet. Ik kom er ook steeds meer achter dat de dingen die mij zijn verteld, die ik ben gaan aannemen, zelfs van mensen die met autoriteit over bepaalde bronnen spraken, ja, die blijken achteraf weer niet waar te zijn. Dat is de reden dat ik dit kanaal ben gestart om alles uit te zoeken tot op het bot en ik moet er altijd bij blijven zeggen dit is mijn onderzoek en ik leg alleen vast wat ik vind. Daar daar leg ik helemaal geen of daar concludeer ik niks uit voor het grotere geheel, dat is helemaal niet relevant.
5:34
0Ik concludeer het alleen voor mezelf. En wat je dus kunt zeggen is rood vlees en bewerkt vlees wordt vaak op 1 stapel gegooid. Dus als mensen zeggen ja het is slecht voor je hart als je bewerkt vlees eet, ja daar is met een hogere zekerheid vast te stellen dat dat klopt. Hart- en vaatziekten ontstaan als je gewoon bewerkte vleeswaren daar veel van gaat eten. Dat klopt, maar onbewerkt is helemaal niet met zekerheid vastgesteld.
6:02
0Dus die 2 heb je echt uit elkaar te trekken en dat doe ik dus in dit onderzoek voor naar mezelf toe ook. Zo geloofde ik ook dat gras gevoerd vlees veel beter is dan graan gevoerd vlees. Nu is het zo dat daar een nuances in zit, want ik dacht dat gas gevoerd heel erg goed was voor mijn omega 3, omega 6 balans. En het grappige is dat en en let op hè, ik zeg dus niet dat graan gevoerd vlees beter is. Ik zeg nog steeds dat gras gevoerd vlees beter is, maar wel om een andere reden.
6:37
0Daar kom ik in een andere video uitgebreider op terug. Maar voor de omega 3, omega 6 balans maakt het voor mij persoonlijk en dan komt hij weer voor mij persoonlijk vrij weinig uit. Want ja, ik eet ongeveer 400 gram rood vlees per dag, dus als ik dan voor gras gevoerd vlees zou gaan dan kun je zeggen oké in graan gevoerd vlees zit meer omega 6, dus dat zou de weegschaal een beetje verschuiven. Terwijl in gras gevoerd vlees zit dus naast de hoeveelheid omega 6 ook meer omega 3. Maar die hoeveelheid die dat verschilt is maar zo klein ten opzichte van mijn volledige omega 3 inname, het voor mij persoonlijk eigenlijk vrij weinig uitmaakt.
7:21
0Maar dat komt omdat ik 2 keer in de week wild gevangen vis eet en elke dag visolie slik. Dus mijn omega 3 is al zit al op 3000 milligram en ja het stukje wat het dan ja verschilt voor een stukje gras gevoerd of graan gevoerd vlees, let op daar heb ik het over onbewerkt vlees is dat misschien maar 15 milligram. Let op deze cijfers daar zijn de onderzoekers ook niet helemaal uit, maar het gaat meer om het percentage wat je ziet. Op het moment dat je 15 milligram meer of minder omega 3 binnenkrijgt terwijl aan de andere kant gewoon 3000 milligram is. Dus je hebt een pan met visolie en wild gevangen vis 3000 milligram en daarover, daartegenover zet je in plaats van gras gevoerd vlees wat in die pan erbij kan, zet je graan gevoerd vlees.
8:10
0Ja, dan maakt dat echt nagenoeg niks uit. Dus het is belangrijk dat ik ook daarin mezelf best wel voor de gek aan het houden was, want ik dacht oprecht dat ik gras gevoerd vlees aan het eten was, omdat het mijn omega 3, omega 6 ratio deed kantelen. En daarom zoek ik dus alles uit tot op de pot, omdat alles wat ik hoor lijkt gewoon niet meer te kloppen. Dus ik eet elke dag gasgevoerd vlees, ik blijf weg van onbewerkt vlees, Ik blijf kiezen voor gras gevoerd, omdat daar veel meer voedingswaarde inzit, zoals gezegd in een andere video kom ik daarop terug, omdat het mijn intentie is om uiteindelijk volledig te kunnen leven, fitter te worden, sterker te worden, gezonder te worden op het Carnivoor dieet. Momenteel slik ik nog suppletie, dus vitamine c, magnesium, electrolyten.
9:03
0Je kunt erover twisten of dat het suppletie is. Bij vitamine c is dat overigens 100 procent want dat komt uit planten. Daarnaast heel soms rauwe honing en natuurlijk de visolie en elke dag momenteel harde kaas voor het calcium. Dat kan ik ook uit andere bronnen halen volledig volgens het Carnivoor dieet, dus daar ga ik een andere keer op door. Maar door gras gevoerd te kiezen hoef ik niet nog meer suppletie toe te voegen voor de en dat is gewoon de 0 meting waar ik momenteel op zit.
9:40
0Ik kies gras gevoerd, ik kies voor rood vlees, de metingen komen eraan van mijn cholesterol, LDL en a pro b. En de omega 3, omega 6 die laat iets langer op zich wachten, maar die is ook besteld. Dus die komt er ook aan zodra ik die heb laat ik het jou weten, want ik ben gewoon beu om alles zomaar klakkeloos aan te nemen van anderen om alles zomaar te geloven. Dus ik zoek het tot op het bot.
Veelgestelde vragen
Is onbewerkt rood vlees slecht voor je hart?
Groot overzichtsonderzoek stelt dit vast met lage zekerheid, wat betekent dat het bewijs zwak is. Bewerkt vlees staat er duidelijk slechter voor: daarvoor is met hogere zekerheid vastgesteld dat het hart- en vaatziekten bevordert. Die twee categorieën moet je dus echt uit elkaar trekken.
Maakt het uit of je gras gevoerd of graan gevoerd vlees eet voor je omega 3-balans?
Minder dan je denkt, zeker als je al visolie slikt of regelmatig wild gevangen vis eet. Het verschil in omega 3 tussen gras gevoerd en graan gevoerd vlees is klein. Als je al circa 3000 milligram omega 3 binnenkrijgt via vis en visolie, verschuift dat verschil de balans nauwelijks.
Wat meet Paul precies in zijn zelfexperiment?
Hij heeft bloedtests laten afnemen voor zijn omega 3, omega 6-verhouding, LDL-cholesterol en ApoB. Daarnaast houdt hij zijn gewicht bij. Hij benadrukt dat hij één persoon is en dat zijn resultaten alleen voor hemzelf gelden, niet als algemeen advies.
Welk boek heeft Paul geïnspireerd om met het carnivoor dieet te beginnen?
Heel je hoofd van Georgia Ede. In dat boek beschrijft ze dat het bewijs voor schade door het carnivoor dieet zwak is vergeleken met andere eetpatronen. Dat gaf Paul aanleiding om het zelf te onderzoeken in plaats van af te gaan op gangbare adviezen.
Hoeveel rood vlees eet Paul per dag?
Ongeveer 400 gram onbewerkt rood vlees per dag. Daarnaast eet hij twee keer per week wild gevangen vis en slikt hij dagelijks visolie. Hij kiest bewust voor gras gevoerd vlees, maar niet primair vanwege de omega 3-balans: daarvoor dekken vis en visolie het leeuwendeel af.
Clips uit deze aflevering
41sWaarom ik dit kanaal begon: alles wat ik aannam klopte niet
vlees zou dus slecht voor je zijn, maar grote overzichts studies laten zien dat dat met lage zekerhe
33sGrasgevoed vlees en omega 3: ik hield mezelf voor de gek
Want ja, ik eet ongeveer 400 gram rood vlees per dag, dus als ik dan voor gras gevoerd vlees zou gaa
33sRood vlees en bewerkt vlees zijn niet hetzelfde
En wat je dus kunt zeggen is rood vlees en bewerkt vlees wordt vaak op 1 stapel gegooid. Dus als men
35sIk eet dagelijks 400 gram rood vlees, dus ik zocht het uit
Iedereen zegt dat rood vlees eten slecht is voor je hart en aangezien ik dagelijks 400 gram rood vle
Neem contact op
Wil je meer weten of samenwerken? Neem gerust contact op.
Neem contact opDiscussie
Het onderzoek trekt conclusies met 'lage zekerheid', maar de boodschap in de media is zelden genuanceerd. Herken jij dat verschil tussen wat een studie zegt en hoe het vervolgens wordt gerapporteerd, en heeft dat jouw kijk op voedingsonderzoek veranderd?
1 reacties0 deelnemers
Naar de discussie →